Hoogleraar Ton Wilthagen signaleert dat deze generatie het echt zwaar heeft

 

Kunt u de eigenschappen van de millennial generatie beschrijven?
Deze generatie ziet een geheel andere arbeidsmarkt voor zich dan de generaties hiervoor. De meest in het oog springende aspecten zijn:

  • Ze hebben achtereenvolgende tijdelijke contracten;
  • Ze zijn (terecht) onzeker over het verkrijgen van werk;
  • Ze krijgen minder betaald dan voorgaande generaties als ze de arbeidsmarkt opkomen;
  • Ze hebben een reële kans op arbeidsongeschiktheid.

 

Uit onderzoek dat is gedaan in de Verenigde Staten blijkt dat de helft van de millennials er financieel slechter aan toe is dan hun ouders in dezelfde fase van hun leven. Dit is de eerste generatie die het niet beter gaat hebben dan hun ouders. Deze trend komt zeker ook naar Nederland overwaaien.

In ons land zie je ook dat deze generatie minder betaald krijgt na hun studie. Dit heeft ook te maken met het feit dat de banen waarvoor zij worden gevraagd hen minder verantwoordelijkheid en autonomie geeft. Dit heeft ook tot gevolg dat zij zich later zullen ontwikkelen en emanciperen.

In de tweede plaats is dit een generatie dat voor het eerst in vele decennia in een wereld leeft van conflict, bedreigingen, grote bedrijven die ontmaskerd worden als onbetrouwbaar, solide grote banken die omvallen, miljoenen vluchtelingen in Europa, kortom een wereld die zich in een crisis bevindt. Ze zijn zich meer bewust van de verantwoordelijkheid die we allemaal hebben voor de wereld waarin we leven en de mensen die het slecht(er) hebben. Jongeren zijn altijd idealistisch, maar deze generatie heeft dat net een tikje meer. Ze hebben armoede meegemaakt en zijn niet verwend.

 

Okay, ze stapelen tijdelijke banen op. Maar waarom is dit erg?
Ze worden twee jaar binnengehaald door een werkgever en dan moeten ze weer gaan uitkijken naar een andere baan. In deze twee jaar investeert de werkgever niet in deze jonge medewerker omdat deze de organisatie toch weer verlaat binnen twee jaar. En zo zal de volgende werkgever zich ook opstellen. De persoon voelt niet alleen dat hij/zij zichzelf op deze manier niet kan ontwikkelen, maar leeft ook voortdurend met de dreiging zijn baan en inkomen te verliezen. Het zich niet kunnen ontwikkelen is een obsessie geworden voor deze generatie. Ze realiseren zich dat ze zich moeten focussen op het T-model voor ontwikkeling:

 

 

T

→ De horizontale balk staat voor het ontwikkelen buiten je core capaciteiten.

→ De verticale balk staat voor het specialisme waarmee iemand uit de collegebanken is gekomen.

 

De millennial generatie begrijpt dat het nodig is om generieke competenties te genereren, de zogeheten 21st century skills, om de kansen te vergroten op toekomstige banen. Ze doen aan risicospreiding, zeg maar. Ze beseffen dat ze niet één baan, één positie en één werkgever zullen hebben in hun loopbaan. Ze beseffen zelfs dat ze waarschijnlijk onderweg ook nog wel een keer van beroep of professie zullen wisselen. Opleiding en ontwikkeling zijn natuurlijk altijd belangrijk voor iemands carrière, maar als je 50 jaar lang moet werken en bij moet blijven in deze dynamische economie en samenleving, zul je in jezelf moeten investeren. Werkgevers moeten ook investeren in hun personeel. En deze generatie zal zoeken naar werkomgevingen die hen ervaring laten opdoen buiten het kerngebied van hun kennis.

Deze generatie heeft gemiddeld zo’n acht tot negen bijbaantjes gehad sinds ze 14 jaar oud zijn. Als ze inmiddels ruim de 20 zijn gepasseerd, zijn ze zich volkomen bewust van de gevolgen die dat heeft voor henzelf in die organisatie. Been there, done that, is hoe ze zich voelen. Hun grote doel in het leven is het verkrijgen van een vaste baan. Dit leidt namelijk tot ontwikkeling, een financieel fundament in hun leven dat ze node missen.

 

U heeft het over financiële onzekerheid. Is dit echt zo belangrijk voor deze jonge mensen?
Oh ja, absoluut. Ze kunnen zich haast geen appartement veroorloven. Ze worden zo slecht betaald dat menigeen besluit om weer terug te gaan naar ‘hotel mama’. En ook al staat de rente historisch laag, hebben ze daar geen voordeel van omdat ze simpelweg geen geld kunnen sparen en banken hen geen geld willen lenen. Ze hebben daarvoor niet de benodigde vaste contracten en verdienen te weinig.

Dat is ook waarom deze generatie dichtbij het werk wil wonen. Sommigen zullen daarover denken dat ze lui zijn, maar dat is niet het geval. Heen en weer reizen tussen werk/stage en thuis kost geld, geld dat ze niet kunnen missen.

Velen eindigen in een burn out of een quarterlife crisis. De onzekerheid en de financiële druk drukken zwaar: je verdient niet veel, je hebt een huizenhoge studieschuld van wel 40.000 euro, hoge lasten, zorg over het behouden van je baan en inkomen, vakantiebestemmingen moeten interessant zijn en je digitale identiteit overeind houden op social media is al een uitdaging in zichzelf. Deze generatie heeft het gewoon echt zwaar.

 

U zegt dat deze generatie een decennium van crisis achter de rug heeft. Hoe heeft dit hun mening beïnvloedt als het gaat om organisaties?
Millennials voelen zich niet meer zo aangetrokken door zogeheten corporates, die hebben hun glans in vele gevallen verloren. Tegelijkertijd slinkt het aantal banen bij deze corporates in rap tempo en zijn er dus ook minder mogelijkheden. Deze generatie wil liever werken bij een innovatief en interessant MKB-bedrijf waar ze zich in de breedte kunnen ontwikkelen en waar ze zich ook meer onder generatiegenoten bevinden.

 

Wat kunnen corporates doen om millennials aan zich te verbinden?
Corporates en werkgevers in het algemeen zouden hun deuren wijd open moeten zetten voor jonge mensen, om er te werken en stage te lopen. Ze zouden zelfs een apart ‘loket’ kunnen openen voor jonge mensen. Zij brengen de meest recente kennis binnen en bezitten de zo belangrijke digitale vaardigheden.

Helaas begrijpen oudere generaties deze generatie niet, denkt dat ze verwend en lui zijn, maar dat is geenszins het geval. Oudere generaties hebben hun eigen perceptie van de werkelijkheid en denken dat de arbeidsmarkt nog hetzelfde is als toen zij die betraden. Zolang je erin zit heb je het niet door. Maar val je ineens erbuiten of moet je op die arbeidsmarkt komen, realiseer je je heel snel dat de dingen ernstig zijn veranderd. Er is geen enkele reden om negatief over millennials te spreken, het is zwaar voor ze en dat zul je onder ogen moeten zien om het probleem dat we als samenleving hebben ook echt te kunnen tackelen.

 

Veel millennials kunnen geen baan vinden. Dit is ook zorgelijk toch?
Absoluut. Universiteiten en opleidingen zijn inmiddels hele sterke marketingmachines die studenten naar binnen lokken met onrealistische perspectieven. Perspectieven over het curriculum van de studie of de baanmogelijkheden erna. Veel studenten raken teleurgesteld in hun keuze en krijgen spijt. Maar, met het nieuwe stelsel waar studenten geld moeten lenen van de overheid en de nieuwe regelingen die gelden voor studeren, is het haast onmogelijk geworden om een andere studie te gaan doen of een vervolgstudie. En dan besluiten ze maar snel de arbeidsmarkt op te gaan.

Dan komen ze in banen terecht waar ze niet intellectueel worden uitgedaagd en waar ze minimale autonomie hebben. Dit is een ongezonde situatie dat leidt tot burn-outs en een quarter life crisis.

 

Ton Wilthagen is professor aan de Universiteit Tilburg in institutionele en wettelijke aspecten van de arbeidsmarkt. Daarnaast is Wilthagen ook hoofd van de vakgroep Recht en Sociaal beleid bij dezelfde universiteit. Bovendien is hij gastdocent aan de Universiteit van Leuven in België.

Ton Wilthagen heeft een speciale interesse in jeugdwerkloosheid, zowel op Europees als op lokaal niveau. Hij is voorzitter van het Europees Beleidscentrum en taskforce voor jeugdwerkloosheid, en is lid van de stuurgroep voor arbeidsmarkt, economie en onderwijs in Brabant. Ook is hij initiator van het programma ‘Jeugdwerkloosvrijeregio Midden-Brabant. De hoogleraar heeft een speciale interesse in de millennial generatie en wordt regelmatig als expert op dit gebied benaderd, zowel wetenschappelijk als in de media.